منو
پنجشنبه, ۰۲ آذر ۱۳۹۶

وجود ۹ گسل مشترک میان ایران و کشورهای همسایه/چالش مطالعات سامانه گسل‌ها در مرزها

وجود ۹ گسل مشترک میان ایران و کشورهای همسایه/چالش مطالعات سامانه گسل‌ها در مرزها
ایران علاوه بر گسل‌های فعال دارای گسل‌هایی است که ادامه آنها به کشورهای همسایه کشیده شده است که از آن جمله می‌توان به گسل‌های "حاجی آباد" مشترک با کشور افغانستان، "مکران" در ساحل ایران و پاکستان و گسل اصلی جوان «زاگرس» اشاره کرد که امتداد شمال غربی آن از مریوان تا کردستان عراق کشیده شده است.
۲۲ آبان ۱۳۹۶ , ساعت ۱۹:۰۷
/
/
22 بازدید
/
/

دانانیوز:  در جغرافیای سیاسی از مرزها برای مشخص کردن حدود جغرافیایی کشورها استفاده می‌شود و مفهوم آن خطوط فرضی است که محدوده کشورها را با کشورهای همسایه معین می‌کند.

دانانیوز به نقل از  ایسنا،ایران بیش از ۶۰۰۰ کیلومتر با کشورهای افغانستان، پاکستان، ترکمنستان، ترکیه، ارمنستان، جمهوری آذربایجان و عراق مرز مشترک (خشکی) و ۲۷۰۰ کیلومتر مرز آبی در دریای خزر، خلیج فارس و دریای عمان دارد. ایران طولانی‌ترین مرز را با عراق و کوتاه‌ترین مرز را با ارمنستان دارد.

از سوی دیگر ایران علاوه بر گسل‌های فعال داخلی دارای گسل‌هایی است که ادامه آنها به کشورهای همسایه کشیده شده است که به این شرح است:

گسل‌های مشترک ایران با کشورهای همسایه

دکتر مهدی زارع، استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا به تعداد گسل‌های مرزی ایران با سایر کشورها اشاره کرد و افزود: انتهای گسل «درونه» در نزدیکی شهرهای کاشمر و خاف در استان خراسان، وارد خاک افغانستان می‌شود و گسل «آستارا» در استان گیلان نیز وارد خاک کشور جمهوری آذربایجان می‌شود.

وی گسل «عشق آباد» را از دیگر گسل‌های مرزی دانست که تا ترکمنستان ادامه دارد و از پایتخت این کشور ، شهر عشق آباد، عبور می‌کند.

زارع ادامه داد: از دیگر گسل‎های مرزی می‌توان به گسل‌های ذیل اشاره کرد:

گسل «حاجی آباد» در منطقه قائن که بخشی از این گسل وارد خاک افغانستان می‌شود
گسل «سراوان» در مرز ایران و پاکستان
گسل «مکران» در ساحل ایران و پاکستان
گسل اصلی جوان «زاگرس» که امتداد شمال غربی آن از مریوان تا کردستان عراق کشیده شده است
سامانه گسله «قطر- کارزون» که از کشور قطر در جنوب خلیج فارس تا کف خلیج فارس و سپس در استان‌های بوشهر و فارس و کهگیلویه و بویراحمد و چهارمحال‌وبختیاری در ایران ادامه می‌یابد.

ردیف ادامه گسلی تا کشورهای همسایه محل قرارگیری گسل‌ در ایران نام سامامه گسلی
۱ چالدران ترکیه تبریز گسل شمال تبریز
۲ افغانستان کاشمر گسل درونه
۳ آذربایجان گیلان گسل آستارا
۴ ترکمنستان – گسل عشق‌آباد
۵ افغانستان قائن گسل حاجی‌آباد
۶ مرکز ایران و پاکستان – گسل سراوان
۷ ساحل ایران و پاکستان – گسل مکران
۸ عراق مریوان گسل اصلی جوان‌ زاگرس
۹ قطر بوشهر، فارس، کهگیلویه‌وبویراحمد، چهارمحال و بختیاری، جنوب خلیج فارس قطر-کازرون

وی با تاکید بر تعامل با محققان کشورهای همسایه برای مطالعه بر روی گسل‌های مرزی، یادآور شد: مطالعه بر روی برخی از گسل‌ها مانند گسل درونه که ادامه آن وارد خاک افغانستان می‌شود، سخت است؛ به گونه‌ای که مطالعاتی در منطقه خاف در استان خراسان داشتیم، ولی به دلیل عدم امنیت مناسب این مطالعات در مرز ایران متوقف شد.

زارع به زلزله «بالاکوت» پاکستان در مهر سال ۱۳۸۴ اشاره کرد و گفت: این زلزله در منطقه مرزی هند و پاکستان رخ داده است که در این منطقه «صلح مسلح» برقرار و یکی از مرزهای پرتنش است، از این رو مطالعاتی بر روی ادامه این گسل که در ادامه وارد خاک هندوستان می‌شود، انجام نشد.

به گفته وی هر چند که میان ایران و پاکستان جنگی نیست، ولی به دلیل وجود اشرار وضعیت مناسبی برای مطالعات لرزه‌ای گسل‌های مرزی وجود ندارد.

استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی با بیان اینکه تعامل ما با ترکیه فراهم شده است، خاطرنشان کرد: در زلزله وان ترکیه به راحتی اطلاعات مربوط تبادل شد، به گونه‌ای که اطلاعات این زلزله که توسط ۳۰ ایستگاه شتاب‌نگاری ایران ثبت شده است و اطلاعات به دست آمده به سرعت در اختیار محققان ترکیه قرار داده شد و محققان ترکیه هم داده‌های شتاب‌نگاری خود را به سرعت برای ما ارسال کردند و حتی شکل موج‌های زلزله ظرف یک تا دو روز تبادل شد. همچنین بازدید میدانی را نیز در هفته بعد از رخداد زلزله در پهنه زلزله‌زده «وان» و «اجیش» انجام دادیم.

تعداد گسل‌های ایران

زارع به بیان تعداد سامانه‌های گسلی سراسری ایران با طول زیاد پرداخت و یادآور شد: سامانه گسلی زاگرس از مرز ایران و عراق یعنی از مریوان آغاز می‌شود، تا شمال بندرعباس به طول مجموعا ۱۰۰۰ کیلومتر کشیده شده است. این سامانه گسلی طویل‌ترین سامانه گسلی ایران است.

وی، گسل مکران را از جمله گسل‌های طویل در ساحل دریای عمان در جنوب شرق ایران نام برد و گفت: گسل مکران تنها گسلی است که چون در لبه فرورانش پوسته اقیانوسی به زیر پوسته قاره‌ای قرار دارد، زلزله‌هایی با بزرگای بیشتر از ۸ در آن رخ می‌دهد، ضمن آنکه احتمال وقوع زلزله‌ای با بزرگای ۹ نیز در آن در صورتی که کل طول گسل مکران در یک رویداد گسسته شود (در بدترین سناریوی ممکن) وجود دارد.

به گفته این محقق، گسل مکران در ۷ آذر ۱۳۲۴ (۲۸ نوامبر ۱۹۴۵) زلزله‌ای با بزرگای ۸.۲ را تجربه کرده است.

مدیر گروه زلزله‌شناسی مهندسی پژوهشگاه زلزله‌شناسی به سامانه گسلی قطر- کازرون به عنوان یک سامانه گسلی مهم ایران اشاره کرد و ادامه داد: این گسل دارای چند قطعه است که از جمله می‌توان به قطعات گسل «برازجان»، «کنار تخته»، «کازرون» و گسل «دنا» اشاره کرد.

وی یادآور شد: زمین‌شناسان معتقد هستند که این گسل تغییراتی در کف خلیج فارس ایجاد کرده است؛ ولی اطلاعات زیادی درباره تغییر شکلی که این سامانه گسلی در کف خلیج فارس ایجاد کرده، موجود نیست و تنها از نظر فیزیکی و شکلی در تصویرهای ماهواره‌ای و بعضی برداشت‌های ژئوفیزیکی و همچنین ژئوموفولوژی می‌توان این سامانه را تا شبه جزیره قطر دنبال کرد.

 مدیرگروه زلزله‌شناسی مهندسی پژوهشگاه زلزله‌شناسی در عین حال تصریح کرد: از نظر محققان زلزله‌شناس، هنگامی یک گسل را می‌توان به عنوان یک قطعه گسل در نظر گرفت که کل طول آن در یک اتفاق زلزله گسیخته شود.

وی توضیح داد: مثلا یک سامانه گسلی مانند زاگرس که طول حدود ۱۰۰۰ کیلومتر دارد، در یک رویداد منفرد زمین‌لرزه نمی‌تواند گسیخته شود و عملا قطعات مختلف آن در رویدادهای مختلف و مجزای زلزله در طول‌های کوچکتر مثلا ۸۰، ۱۰۰ و ۱۲۰ کیلومتری در گذشته گسیخته شده است.

زارع یادآور شد: اینکه گسلی بتواند در یک زلزله، به طول حدود هزار کیلومتر گسیخته شود، زلزله‌ای با بزرگای حدود ۹ می‌تواند ایجاد شود و این عملا یک فاجعه بزرگ خواهد بود؛ ولی مطالعات ما نیز نشان می‌دهد که گسل‌هایی که در پوسته قاره‌ای وجود دارند، در بیشتر موارد چنین زلزله‌ای نداشته‌اند.

به گفته وی، بررسی‌ها نشان می‌دهد که سامانه‌های گسلی طویل مشتمل بر چندین قطعه گسلی هستند که هر کدام دارای طول‌های مختلف مثلا ۱۰۰، ۷۰ و ۶۰ کیلومتر است و در مجموعه و در کنار و در امتداد هم کل روند هزار کیلومتری این سامانه گسلی را شکل می‌دهند، ضمن آنکه مثلا این ۱۵ قطعه هر کدام دارای فعالیت و توان لرزه‌زایی متفاوتی هستند.

این محقق همچنین با بیان اینکه در مناطق پوسته قاره‌ای گسل‌هایی با طول‌های چنین طولانی معمولا در یک زلزله گسیخته نمی‌شوند، خاطرنشان کرد: در زلزله ۲۰۱۱ ژاپن که در پوسته اقیانوسی و پهنه فرورانش رخ داد، طول گسل حدود ۴۰۰ کیلومتر بود (برآورد قبلی ژاپنی‌هادر مورد گسیختگی یک طول مستقیم از گسل هم در همین حدود بوده است)؛ از این رو ژاپنی‌ها فکر نمی‌کردند که زلزله‌ای بزرگتر از ۸ رخ دهد، ولی زلزله‌ای با بزرگای ۹.۰ رخ داد و دلیل آن این بود که طول حدود ۴۰۰ کیلومتری پهنای زون گسیختگی، حدود ۲۵۰ کیلومتر بود و این موضوع در برآورد قبلی دانشمندان ژاپنی لحاظ نشده و به همین دلیل بزرگترین زلزله قابل رخداد در این پهنه به درستی برآورد نشده بود.

وی خاطرنشان کرد: از این رو پس از زلزله ۲۰۱۱ ژاپن محققان دنیا متوجه شدند که باید در این زمینه (نقشه‌های پهنه‌بندی خطر زلزله در جهان) تجدیدنظر کنند.

http://dananews.ir/?p=5329   :  لینک کوتاه

مطالب مرتبط

  • تشریح ضرایب دروس امتحانی آزمون دکتری ۹۷/ 1 بازدید
  • آغاز ثبت نام کنکور دکتری ۹۷/ 5 بازدید
  • زمان اعلام نتایج دعوت به مصاحبه دکتری ۹۶ شعبه دبی پیام نور/ 5 بازدید
  • آغاز ثبت نام آزمون دکتری ۹۷ دانشگاه آزاد از فردا/ 8 بازدید
  • پیشنهاد بررسی حذف کنکور دکتری از سوی رئیس مجلس شورای اسلامی/ 7 بازدید
  • تشریح نحوه شرکت در مصاحبه تکمیل ظرفیت دکتری ۱۳۹۶ پژوهشگاه پلیمر/ 11 بازدید
  • اعلام رشته های دارای مجوز مقطع دکتری دانشگاه آزاد از سوی وزارت علوم/ 10 بازدید
  • برگزاری مصاحبه تکمیل ظرفیت دکتری ۹۶ دانشگاه هنر تهران در هفته آینده/ 14 بازدید
  • محمدرضا لرنژاد: پروژه شخصی‌سازی درمان سرطان در ایران/خارجی‌ها دانشجو دزدی می‌کنند!/ 17 بازدید
  • پیشنهادهای ۱۴ گانه برای بهبود وضعیت آموزش‌عالی کشور تشریح شد/ 23 بازدید
  • آغاز ثبت نام آزمون استخدامی وزارت بهداشت از فردا/ 18 بازدید
  • مسعود برومند، معاون پژوهش و فناوری وزیر علوم شد/تعامل با همه نهادهای فعال و دستگاه‌های حوزه علم و فناوری/ 24 بازدید
  • مسعود برومند از تعریف ماموریت جدید برای مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور خبر داد/ وحید احمد: ماموریت‌گرا شدن مرکز تحقیقات علمی کشور ضروری است/ 16 بازدید
  • فهرست حذفیات منابع آزمون سراسری ۹۷ منتشر شد/ 20 بازدید
  • محمدجوادظریف خبر داد: صدور ۶۰ میلیارد دلار حکم ایران و آمریکا علیه یکدیگر// 16 بازدید
  • دانشگاه‌های بزرگ کشور تاب زلزله ندارند! /ساختمان‌های ۴۰ دانشگاه کشور نیازمند بازسازی هستند/ 18 بازدید
  • رئیس جمهوری: زلزله میز محاکمه وایجاد اختلاف نیست! وقت همدلی برای یاری مردم است/ 20 بازدید
  • کمپینی برای داروهای مازاد خانه‌ها؛این‌بار نوشدارو، قبل از مرگ سهراب!/ 18 بازدید
  • رئیس اتحادیه محصولات کشاورزی: کیوی ایران را به ایتالیا می برند و با برند خودشان صادر می کنند!/وقتی تولید در وضعیت خوبی دارد، واردات یک دهن کجی است!/ 19 بازدید
  • غلام‌حسین دوانی :برون رفت از وضعیت فساد در ایران الکترونیکی کردن کلیه امور است/باید بااجرای طرح جامع مالیاتی رابطه مودی با مامور قطع شود!/ 20 بازدید
  • تأکید وزیر علوم بر نبود چالش اساسی بین دانشگاه آزاد و وزارت علوم/ 58 بازدید
  • ۶ آبان؛ اعلام نتایج تکمیل ظرفیت ارشد و دکتری وزارت بهداشت/ 46 بازدید
  • برگزاری آزمون زبان دانشگاه تهران در روز جمعه ۱۲ آبان/ 44 بازدید
  • پردرآمد ترین مربیان فوتبال در سال ۲۰۱۷ چه کسانی هستند؟/ 40 بازدید
  • دانشگاه علوم پزشکی کرمان پژوهشگر پسادکتری می پذیرد/ 39 بازدید
  • شروع مصاحبه تکمیل ظرفیت دکتری ۹۶ دانشگاه صنعتی شاهرود از ۲۳ آبان/ 38 بازدید
  • تدریس دارندگان دکتری در مقطع ارشد دانشگاه آزاد بلامانع است/ 38 بازدید
  • برگزاری آزمون زبان EPT آبان‎ماه ۹۶ در روز جمعه/ 35 بازدید
  • مدیریت شرکت‌های دولتی زیان‌دِهی که قرارنیست تغییر کنند؛ پورحسینی: دولت بیش از حد بزرگ است. /عقدایی: دولت تمایلی به خصوصی سازی ندارد/ وزارت نفت از موانع اصلی خصوصی سازی است!/ 35 بازدید
  • تحصیل بیش از ۱۴۰هزار دانشجو در مقطع دکتری/ 35 بازدید
  • تفاهم‌نامه بین دانشگاه لرستان و دانشگاه برلین آلمان برای پذیرش و تبادل پژوهشگر و دانشجو/ 34 بازدید
  • آنچه در شورای ملی ایمنی زیستی گذشت؛ اسحاق جهانگیری: علم مهندسی ژنتیک نباید قربانی دعواهای سیاسی شود! /محمود حجتی: متاسفانه تاکنون در زمینه بیوتکنولوژی و تولید محصولات تراریخته فرصت سوزی کرده ایم!/ 34 بازدید
  • اعزام ۲ هزار دانشجوی بورسیه به خارج تا پایان سال جاری/ 33 بازدید
  • رئیس جمهوری: / بر سر دانشگاه و امنیت دانشجویان با هیچ کس معامله نکردم/راهی جز اقتصاد دانشگاه بنیان وجود ندارد /دانشجوی ما باید صاحب علم و مهارت باشد/ 33 بازدید
  • تعیین ظرفیت دکتری پژوهش محور بر اساس پروژه های کاربردی دانشگاه/ 32 بازدید
  • اعلام نتایج تکمیل ظرفیت آزمون دکتری ۹۶ علوم پزشکی آزاد/ 32 بازدید
  • تشخیص نشانگرهای سرطان مری ۸ سال پیش از بروز بیماری/بدلیل عدم شناسایی به موقع حدود ۹۰ درصد از بیماران مبتلا به این بیماری طی ۱۰ سال می‌میرند/ 31 بازدید
  • رییس جمهوری :در مورد «هموطن زرتشتی» باید بر مبنای حقوق شهروندی عمل شود / «تأمین منابع مالی پایدار» و «حفظ روحیه، نشاط و مشارکت اجتماعی» دو محور اصلی در مدیریت کلانشهرهاست/ 31 بازدید
  • فریبا درخشان نیا : ۵۷ مرکز در کشور از زنان آسیب دیده و دختران در معرض آسیب حمایت می کند/پیشگیری از آسیب ها صرفا آموزش و فرهنگ سازی نیست باید به سمت اصلاح ساختارهای اقتصادی برویم/ 29 بازدید
  • فردا؛ انتشار نتایج اولیه تکمیل ظرفیت دکتری ۹۶ سراسری/ 29 بازدید
  • جواد ظریف: پاسخ در خوری به ترامپ خواهیم داد/منطقه ما مدتهاست از سیاست‌های غلط ایالات متحده رنج می‌برد! / ۰ نظر
  • اعلام نتایج آزمون دکتری ۱۳۹۶ پژوهشگاه شاخص‎پژوه / ۰ نظر
  • همایش ملی «آمایش علم و فناوری» در دانشگاه بین‌المللی امام خمینی برگزار می‌شود / ۰ نظر
  • آغاز ثبت نام آزمون دکتری ۹۷ دانشگاه آزاد از فردا / ۰ نظر
  • هشداری به مردم و مسئولان! طلای سرخ ایرانی رنگ باخت! / ۰ نظر
  • اطلاعیه‌ دوم سازمان‌ سنجش درباره تکمیل ظرفیت دکتری سال ۱۳۹۶ منتشر شد / ۰ نظر
  • رئیس جمهوری: / بر سر دانشگاه و امنیت دانشجویان با هیچ کس معامله نکردم/راهی جز اقتصاد دانشگاه بنیان وجود ندارد /دانشجوی ما باید صاحب علم و مهارت باشد / ۰ نظر
  • احتمال اتمام عملیات امداد و نجات تا پایان امشب/۴۰۷ تن؛ آمارجانباختگان تا ساعت ۱۷ / ۰ نظر
  • محمود فرشچیان: از تاسیس دانشگاه هنرهای اسلامی ایرانی ناامید شده‌ام/ حامی ندارم! / ۰ نظر
  • با عجیب‌ترین خرافات در کشور‌های مختلف جهان آشنا شوید!؟ / ۰ نظر
  • رییس جمهوری :در مورد «هموطن زرتشتی» باید بر مبنای حقوق شهروندی عمل شود / «تأمین منابع مالی پایدار» و «حفظ روحیه، نشاط و مشارکت اجتماعی» دو محور اصلی در مدیریت کلانشهرهاست / ۰ نظر
  • فهرست حذفیات منابع آزمون سراسری ۹۷ منتشر شد / ۰ نظر
  • قاضی زاده هاشمی : نه نمی‌گوییم، چون دوست داریم پشت تریبون برایمان کف بزنند! / در طرح سلامت،برخی کم لطفی‌ کردند و ما را تنها گذاشتند‌ و بعضی‌ شرکا‌ ما را اذیت‌ کردند! / ۰ نظر
  • اعلام آمار نهایی تکمیل ظرفیت دکتری ۹۶ / ۰ نظر
  • معاون آموزشی وزارت علوم: نظام رتبه‌بندی دانشگاه‌های ایران، سرآغاز حرکتی جدید در ارزیابی دانشگاه‌های منطقه است/وزیر علوم پاکستان: خواستار کمک ایران در تاسیس و راه‌اندازی دانشگاه‌های مهارتی هستیم / ۰ نظر
  • زمان اعلام نتایج دعوت به مصاحبه دکتری ۹۶ شعبه دبی پیام نور / ۰ نظر
  • «گاهشماری ایرانی» واقعه کربلا، ساعت به ساعت روز عاشورا چگونه گذشت؟ / ۰ نظر
  • انتخاب رشته حدود ۱۵هزار داوطلب در مرحله تکمیل ظرفیت دکتری ۹۶ / ۰ نظر
  • پردرآمد ترین مربیان فوتبال در سال ۲۰۱۷ چه کسانی هستند؟ / ۰ نظر
  • بزرگترین زلزله های ۱۰۰ ساله اخیر ایران! / ۰ نظر