منو
پنجشنبه, ۰۳ اسفند ۱۳۹۶

وجود ۹ گسل مشترک میان ایران و کشورهای همسایه/چالش مطالعات سامانه گسل‌ها در مرزها

وجود ۹ گسل مشترک میان ایران و کشورهای همسایه/چالش مطالعات سامانه گسل‌ها در مرزها
ایران علاوه بر گسل‌های فعال دارای گسل‌هایی است که ادامه آنها به کشورهای همسایه کشیده شده است که از آن جمله می‌توان به گسل‌های "حاجی آباد" مشترک با کشور افغانستان، "مکران" در ساحل ایران و پاکستان و گسل اصلی جوان «زاگرس» اشاره کرد که امتداد شمال غربی آن از مریوان تا کردستان عراق کشیده شده است.
۲۲ آبان ۱۳۹۶ , ساعت ۱۹:۰۷
/
/
104 بازدید
/
/

دانانیوز:  در جغرافیای سیاسی از مرزها برای مشخص کردن حدود جغرافیایی کشورها استفاده می‌شود و مفهوم آن خطوط فرضی است که محدوده کشورها را با کشورهای همسایه معین می‌کند.

دانانیوز به نقل از  ایسنا،ایران بیش از ۶۰۰۰ کیلومتر با کشورهای افغانستان، پاکستان، ترکمنستان، ترکیه، ارمنستان، جمهوری آذربایجان و عراق مرز مشترک (خشکی) و ۲۷۰۰ کیلومتر مرز آبی در دریای خزر، خلیج فارس و دریای عمان دارد. ایران طولانی‌ترین مرز را با عراق و کوتاه‌ترین مرز را با ارمنستان دارد.

از سوی دیگر ایران علاوه بر گسل‌های فعال داخلی دارای گسل‌هایی است که ادامه آنها به کشورهای همسایه کشیده شده است که به این شرح است:

گسل‌های مشترک ایران با کشورهای همسایه

دکتر مهدی زارع، استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا به تعداد گسل‌های مرزی ایران با سایر کشورها اشاره کرد و افزود: انتهای گسل «درونه» در نزدیکی شهرهای کاشمر و خاف در استان خراسان، وارد خاک افغانستان می‌شود و گسل «آستارا» در استان گیلان نیز وارد خاک کشور جمهوری آذربایجان می‌شود.

وی گسل «عشق آباد» را از دیگر گسل‌های مرزی دانست که تا ترکمنستان ادامه دارد و از پایتخت این کشور ، شهر عشق آباد، عبور می‌کند.

زارع ادامه داد: از دیگر گسل‎های مرزی می‌توان به گسل‌های ذیل اشاره کرد:

گسل «حاجی آباد» در منطقه قائن که بخشی از این گسل وارد خاک افغانستان می‌شود
گسل «سراوان» در مرز ایران و پاکستان
گسل «مکران» در ساحل ایران و پاکستان
گسل اصلی جوان «زاگرس» که امتداد شمال غربی آن از مریوان تا کردستان عراق کشیده شده است
سامانه گسله «قطر- کارزون» که از کشور قطر در جنوب خلیج فارس تا کف خلیج فارس و سپس در استان‌های بوشهر و فارس و کهگیلویه و بویراحمد و چهارمحال‌وبختیاری در ایران ادامه می‌یابد.

ردیف ادامه گسلی تا کشورهای همسایه محل قرارگیری گسل‌ در ایران نام سامامه گسلی
۱ چالدران ترکیه تبریز گسل شمال تبریز
۲ افغانستان کاشمر گسل درونه
۳ آذربایجان گیلان گسل آستارا
۴ ترکمنستان – گسل عشق‌آباد
۵ افغانستان قائن گسل حاجی‌آباد
۶ مرکز ایران و پاکستان – گسل سراوان
۷ ساحل ایران و پاکستان – گسل مکران
۸ عراق مریوان گسل اصلی جوان‌ زاگرس
۹ قطر بوشهر، فارس، کهگیلویه‌وبویراحمد، چهارمحال و بختیاری، جنوب خلیج فارس قطر-کازرون

وی با تاکید بر تعامل با محققان کشورهای همسایه برای مطالعه بر روی گسل‌های مرزی، یادآور شد: مطالعه بر روی برخی از گسل‌ها مانند گسل درونه که ادامه آن وارد خاک افغانستان می‌شود، سخت است؛ به گونه‌ای که مطالعاتی در منطقه خاف در استان خراسان داشتیم، ولی به دلیل عدم امنیت مناسب این مطالعات در مرز ایران متوقف شد.

زارع به زلزله «بالاکوت» پاکستان در مهر سال ۱۳۸۴ اشاره کرد و گفت: این زلزله در منطقه مرزی هند و پاکستان رخ داده است که در این منطقه «صلح مسلح» برقرار و یکی از مرزهای پرتنش است، از این رو مطالعاتی بر روی ادامه این گسل که در ادامه وارد خاک هندوستان می‌شود، انجام نشد.

به گفته وی هر چند که میان ایران و پاکستان جنگی نیست، ولی به دلیل وجود اشرار وضعیت مناسبی برای مطالعات لرزه‌ای گسل‌های مرزی وجود ندارد.

استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی با بیان اینکه تعامل ما با ترکیه فراهم شده است، خاطرنشان کرد: در زلزله وان ترکیه به راحتی اطلاعات مربوط تبادل شد، به گونه‌ای که اطلاعات این زلزله که توسط ۳۰ ایستگاه شتاب‌نگاری ایران ثبت شده است و اطلاعات به دست آمده به سرعت در اختیار محققان ترکیه قرار داده شد و محققان ترکیه هم داده‌های شتاب‌نگاری خود را به سرعت برای ما ارسال کردند و حتی شکل موج‌های زلزله ظرف یک تا دو روز تبادل شد. همچنین بازدید میدانی را نیز در هفته بعد از رخداد زلزله در پهنه زلزله‌زده «وان» و «اجیش» انجام دادیم.

تعداد گسل‌های ایران

زارع به بیان تعداد سامانه‌های گسلی سراسری ایران با طول زیاد پرداخت و یادآور شد: سامانه گسلی زاگرس از مرز ایران و عراق یعنی از مریوان آغاز می‌شود، تا شمال بندرعباس به طول مجموعا ۱۰۰۰ کیلومتر کشیده شده است. این سامانه گسلی طویل‌ترین سامانه گسلی ایران است.

وی، گسل مکران را از جمله گسل‌های طویل در ساحل دریای عمان در جنوب شرق ایران نام برد و گفت: گسل مکران تنها گسلی است که چون در لبه فرورانش پوسته اقیانوسی به زیر پوسته قاره‌ای قرار دارد، زلزله‌هایی با بزرگای بیشتر از ۸ در آن رخ می‌دهد، ضمن آنکه احتمال وقوع زلزله‌ای با بزرگای ۹ نیز در آن در صورتی که کل طول گسل مکران در یک رویداد گسسته شود (در بدترین سناریوی ممکن) وجود دارد.

به گفته این محقق، گسل مکران در ۷ آذر ۱۳۲۴ (۲۸ نوامبر ۱۹۴۵) زلزله‌ای با بزرگای ۸.۲ را تجربه کرده است.

مدیر گروه زلزله‌شناسی مهندسی پژوهشگاه زلزله‌شناسی به سامانه گسلی قطر- کازرون به عنوان یک سامانه گسلی مهم ایران اشاره کرد و ادامه داد: این گسل دارای چند قطعه است که از جمله می‌توان به قطعات گسل «برازجان»، «کنار تخته»، «کازرون» و گسل «دنا» اشاره کرد.

وی یادآور شد: زمین‌شناسان معتقد هستند که این گسل تغییراتی در کف خلیج فارس ایجاد کرده است؛ ولی اطلاعات زیادی درباره تغییر شکلی که این سامانه گسلی در کف خلیج فارس ایجاد کرده، موجود نیست و تنها از نظر فیزیکی و شکلی در تصویرهای ماهواره‌ای و بعضی برداشت‌های ژئوفیزیکی و همچنین ژئوموفولوژی می‌توان این سامانه را تا شبه جزیره قطر دنبال کرد.

 مدیرگروه زلزله‌شناسی مهندسی پژوهشگاه زلزله‌شناسی در عین حال تصریح کرد: از نظر محققان زلزله‌شناس، هنگامی یک گسل را می‌توان به عنوان یک قطعه گسل در نظر گرفت که کل طول آن در یک اتفاق زلزله گسیخته شود.

وی توضیح داد: مثلا یک سامانه گسلی مانند زاگرس که طول حدود ۱۰۰۰ کیلومتر دارد، در یک رویداد منفرد زمین‌لرزه نمی‌تواند گسیخته شود و عملا قطعات مختلف آن در رویدادهای مختلف و مجزای زلزله در طول‌های کوچکتر مثلا ۸۰، ۱۰۰ و ۱۲۰ کیلومتری در گذشته گسیخته شده است.

زارع یادآور شد: اینکه گسلی بتواند در یک زلزله، به طول حدود هزار کیلومتر گسیخته شود، زلزله‌ای با بزرگای حدود ۹ می‌تواند ایجاد شود و این عملا یک فاجعه بزرگ خواهد بود؛ ولی مطالعات ما نیز نشان می‌دهد که گسل‌هایی که در پوسته قاره‌ای وجود دارند، در بیشتر موارد چنین زلزله‌ای نداشته‌اند.

به گفته وی، بررسی‌ها نشان می‌دهد که سامانه‌های گسلی طویل مشتمل بر چندین قطعه گسلی هستند که هر کدام دارای طول‌های مختلف مثلا ۱۰۰، ۷۰ و ۶۰ کیلومتر است و در مجموعه و در کنار و در امتداد هم کل روند هزار کیلومتری این سامانه گسلی را شکل می‌دهند، ضمن آنکه مثلا این ۱۵ قطعه هر کدام دارای فعالیت و توان لرزه‌زایی متفاوتی هستند.

این محقق همچنین با بیان اینکه در مناطق پوسته قاره‌ای گسل‌هایی با طول‌های چنین طولانی معمولا در یک زلزله گسیخته نمی‌شوند، خاطرنشان کرد: در زلزله ۲۰۱۱ ژاپن که در پوسته اقیانوسی و پهنه فرورانش رخ داد، طول گسل حدود ۴۰۰ کیلومتر بود (برآورد قبلی ژاپنی‌هادر مورد گسیختگی یک طول مستقیم از گسل هم در همین حدود بوده است)؛ از این رو ژاپنی‌ها فکر نمی‌کردند که زلزله‌ای بزرگتر از ۸ رخ دهد، ولی زلزله‌ای با بزرگای ۹.۰ رخ داد و دلیل آن این بود که طول حدود ۴۰۰ کیلومتری پهنای زون گسیختگی، حدود ۲۵۰ کیلومتر بود و این موضوع در برآورد قبلی دانشمندان ژاپنی لحاظ نشده و به همین دلیل بزرگترین زلزله قابل رخداد در این پهنه به درستی برآورد نشده بود.

وی خاطرنشان کرد: از این رو پس از زلزله ۲۰۱۱ ژاپن محققان دنیا متوجه شدند که باید در این زمینه (نقشه‌های پهنه‌بندی خطر زلزله در جهان) تجدیدنظر کنند.

http://dananews.ir/?p=5329   :  لینک کوتاه

مطالب مرتبط

  • زمان اعلام نتایج اولیه دکتری ۹۷/ 6 بازدید
  • رئیس دانشگاه آزاد : اعضای هیات علمی جدید در دانشگاه آزاد جذب می شوند/ 13 بازدید
  • دریافت کارت کنکور دکتری ۹۷ از سوی ۴۱ درصد داوطلبان/ 16 بازدید
  • رئیس مرکز جذب خبرداد : آغاز ثبت نام جذب اعضای هیات علمی آغاز گردید/ 18 بازدید
  • انتشار کارت آزمون دکتری ۹۷ از سه شنبه/ 13 بازدید
  • تأکید دانشگاه ارومیه بر قانونی بودن پرداخت شهریه مردودی دانشجویان دکتری/ 12 بازدید
  • انتشار سؤالات و پاسخنامه آزمون ept بهمن ماه ۹۶/ 18 بازدید
  • نکات قابل توجه در ویرایش کارت آزمون دکتری/ 22 بازدید
  • پذیرش دکتری بدون آزمون در دانشگاه صنعتی اصفهان/ 17 بازدید
  • برگزاری آزمون EPT بهمن ماه ۹۶ در روز جمعه/ 16 بازدید
  • انتشار دفترچه ثبت نام آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی آزاد ۱۳۹۷/ 25 بازدید
  • تغییر زمان ثبت نام آزمون زبان msrt اسفند ماه ۹۶/ 30 بازدید
  • رقابت ۲۳۴ هزار نفر در کنکور دکتری ۹۷/ 24 بازدید
  • پذیرش دانشجوی دکتری در پردیس ارس دانشگاه تهران در بهمن ۹۶/ 32 بازدید
  • توانایی ورود دانشگاه پیام نور در مقطع دکتری/ 34 بازدید
  • حذف پژوهانه دانشجویان دکتری از بودجه ۹۷/ 34 بازدید
  • انتشار نتایج آزمون زبان تولیمو دی ماه ۹۶/ 23 بازدید
  • مجوزدار بودن تمام رشته های دکتری دانشگاه پیام نور از سوی وزارت علوم/ 31 بازدید
  • آخرین مهلت ثبت نام بورس احدی جهت پذیرش بدون آزمون دکتری ۹۷/ 42 بازدید
  • اعزام ۴۰درصد دانشجویان دکتری دانشگاه تهران به فرصت مطالعاتی/ 32 بازدید
  • لزوم حذف کنکور مقطع دکتری/ 56 بازدید
  • آخرین مهلت ثبت نام بورس احدی جهت پذیرش بدون آزمون دکتری ۹۷/ 42 بازدید
  • حذف پژوهانه دانشجویان دکتری از بودجه ۹۷/ 34 بازدید
  • توانایی ورود دانشگاه پیام نور در مقطع دکتری/ 34 بازدید
  • اعزام ۴۰درصد دانشجویان دکتری دانشگاه تهران به فرصت مطالعاتی/ 32 بازدید
  • پذیرش دانشجوی دکتری در پردیس ارس دانشگاه تهران در بهمن ۹۶/ 32 بازدید
  • مجوزدار بودن تمام رشته های دکتری دانشگاه پیام نور از سوی وزارت علوم/ 31 بازدید
  • تغییر زمان ثبت نام آزمون زبان msrt اسفند ماه ۹۶/ 30 بازدید
  • انتشار دفترچه ثبت نام آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی آزاد ۱۳۹۷/ 25 بازدید
  • رقابت ۲۳۴ هزار نفر در کنکور دکتری ۹۷/ 24 بازدید
  • انتشار نتایج آزمون زبان تولیمو دی ماه ۹۶/ 23 بازدید
  • نکات قابل توجه در ویرایش کارت آزمون دکتری/ 22 بازدید
  • انتشار سؤالات و پاسخنامه آزمون ept بهمن ماه ۹۶/ 18 بازدید
  • رئیس مرکز جذب خبرداد : آغاز ثبت نام جذب اعضای هیات علمی آغاز گردید/ 18 بازدید
  • پذیرش دکتری بدون آزمون در دانشگاه صنعتی اصفهان/ 17 بازدید
  • برگزاری آزمون EPT بهمن ماه ۹۶ در روز جمعه/ 16 بازدید
  • دریافت کارت کنکور دکتری ۹۷ از سوی ۴۱ درصد داوطلبان/ 16 بازدید
  • انتشار کارت آزمون دکتری ۹۷ از سه شنبه/ 13 بازدید
  • رئیس دانشگاه آزاد : اعضای هیات علمی جدید در دانشگاه آزاد جذب می شوند/ 13 بازدید
  • تأکید دانشگاه ارومیه بر قانونی بودن پرداخت شهریه مردودی دانشجویان دکتری/ 12 بازدید
  • برگزاری آزمون زبان تولیمو دی ماه ۹۶ در روز پنجشنبه / ۰ نظر
  • اعطای بورس دولت مجارستان در مقطع دکتری در سال ۲۰۱۸ / ۰ نظر
  • حذف پژوهانه دانشجویان دکتری از بودجه ۹۷ / ۰ نظر
  • اصلاح ژن؛ چالشی برای استفاده یا سوءاستفاده؛ اطلاعات ژنی ۸۰۰ نفر در بانک “ایرانوم”/ایران در کمربند ازدواج‌های خویشاوندی! / ۰ نظر
  • انتشار کارت آزمون دکتری ۹۷ از سه شنبه / ۰ نظر
  • پروفسور رامین گلستانیان، مدیر علمی فیزیک مواد زنده در موسسه “ماکس پلانک” دانشگاه آکسفورد شد / ۰ نظر
  • غلامعلی رجایی: عدم برخورد با فساد دولت احمدی‎نژاد ریشه اعتراضات است/فکر نکنیم هر مخالفی قصد ساقط کردن ما را دارد! /یک ایرانی جایی را برای خالی کردن اعتراضات و مخالفت‎هایش نمی بیند! / ۰ نظر
  • توانایی ورود دانشگاه پیام نور در مقطع دکتری / ۰ نظر
  • نمایشگاه CES 2018با بیش از ۳۵۰۰ شرکت‌کننده در لاس وگاس آغاز به کار کرد / ۰ نظر
  • رئیس مرکز جذب خبرداد : آغاز ثبت نام جذب اعضای هیات علمی آغاز گردید / ۰ نظر
  • ظرفیت ۴۵هزار نفری پذیرش دکتری آزاد در سال ۹۵ / ۰ نظر
  • کرسی ملی یادگیری الکترونیکی یونسکو، به ریاست پروفسور علی اکبر جلالی ایجاد شد / ۰ نظر
  • شگفت انگیز ترین اکتشافات علمی ۲۰۱۷؛از قریب الوقوع بودن آخرالزمان تا پیوند سر انسان! / ۰ نظر
  • پذیرش دانشجوی دکتری در پردیس ارس دانشگاه تهران در بهمن ۹۶ / ۰ نظر
  • عیسی منصوری: متقاضیان وام اشتغال روستایی در “سامانه کارا “ثبت نام کنند/ابلاغ «طرح توسعه کسب و کار و اشتغال پایدار (تکاپو)» به ادارات کل و استانداریها / ۰ نظر
  • دریافت کارت کنکور دکتری ۹۷ از سوی ۴۱ درصد داوطلبان / ۰ نظر
  • مهلت مجدد ثبت نام کنکور دکتری ۹۷ / ۰ نظر
  • پذیرش دانشجو دکتری دوره‌ بین‌الملل پردیس کیش دانشگاه تهران / ۰ نظر
  • آیا وقایع اخیر بودجــــــه را به حـــاشیــــه برده است؟!/رئیس جمهوری: مردم باید بر کار ما نظارت کنند،در نقد بودجه چقدر قشنگ. همه مردم به صحنه آمدند / ۰ نظر
  • رقابت ۲۳۴ هزار نفر در کنکور دکتری ۹۷ / ۰ نظر