برداشت مستقیم یا( Direct Debit )، یکی از نقاط مفقود در اقتصاد دیجیتال کشور است!
برداشت مستقیم یا( Direct Debit )، یکی از نقاط مفقود در اقتصاد دیجیتال کشور است!
دانانیوز: بانک مرکزی در سال ۹۷ اجازه ارائه خدمت برداشت مستقیم را صادر کرد؛ یعنی برداشت خودکار پرداخت‌های تکرار شونده از حساب سپرده‌گذاران؛ این خدمت هنوز چندان گسترش نیافته است؛ برخی فعالان این حوزه می‌گویند برداشت مستقیم برای بانک‌ها و کسب و کارها جذاب است اما استارتاپ‌ها هنوز با آن آشنایی لازم را ندارند.

به گزارش دانانیوز به نقل از تجارت‌نیوز، چندی پیش امیر ناظمی، رئیس سازمان فناوری اطلاعات در توئیتی برداشت مستقیم یا Direct Debit، را یکی از نقاط مفقود در اقتصاد دیجیتال کشور توصیف کرد که به نوشته او، در دو سال گذشته ابتدا فرآیند تصویب و سپس پیاده‌سازی آن پیش رفت. او در ادامه از اینکه «استارتاپ وندار» کسب‌وکار خود را بر پیاده‌سازی این خدمت قرار داده است، ابراز خوشحالی کرد.

برداشت مستقیم، که در دنیا قدمتی طولانی دارد، به این معناست که کسب و کارها از سوی کاربران خود اجازه می‌یابند، پرداخت‌های تکراری در بازه‌های زمانی مشخص مثلا هفتگی یا ماهانه را از حساب آنها برداشت کنند؛ در واقع با برقراری اتصال به حساب بانکی کاربران، این مبلغ به صورت خودکار کسر و تنها به آنها اطلاع داده می‌شود.

این خدمت می‌تواند در حوزه‌های مختلفی چون پرداخت قبوض، اقساط یا حق اشتراک ارائه شود. بانک مرکزی، در سال ۹۷ و در هشتمین همایش بانکداری الکترونیک و نظام‌های پرداخت، خبر صدور مجور برای ارائه این خدمت را اعلام کرد. در این مدت مجموعه‌های مختلفی چون فینوتک (وابسته به شرکت ارتباط فردا) و شرکت داده‌ورزی سداد این خدمت را ارائه کرده‌اند.

برخی بانک‌ها از جمله آینده، ایران زمین و سپه نیز بر بستر فینوتک و بانک ملی از طریق بام، امکان بهره‌گیری از خدمت برداشت مستقیم را برای مشتریان خود فراهم کرده‌اند.

تجارت‌نیوز میزان استقبال بانک‌ها، کسب و کارها و فین‌تک‌ها را از این خدمت در گفتگو با مهدی عبادی، مدیرعامل استارتاپ وندار و فرهاد اینالوئی، معاون فناوری اطلاعات بانک ایران‌زمین بررسی کرده است.

جذابیت برداشت مستقیم برای بانک‌ها
به گفته مهدی عبادی، مدیرعامل وندار بانک‌ها و کسب و کارها تا کنون استقبال خوبی از پیشنهاد این استارتاپ داشته‌اند و خدمت برداشت مستقیم برای آنها جذاب بوده است.

او توضیح داد: ۱۱ بانک از جمله سامان، انصار، آینده، ملت، کشاورزی، دی، مهر ایران، اقتصادنوین و کیف پول همراه‌کارت به این خدمت پیوسته‌اند. انتظار می‌رود به مرور بانک‌های دیگر نیز به این فهرست اضافه شوند؛ به غیر از بانک ملی که به نظر می‌رسد نگاه دقیقی نسبت به این حوزه ندارد و بعید است که امکان همکاری با این بانک وجود داشته باشد.

مدیرعامل وندار ادامه داد: بانک ملی خدمت برداشت مستقیم را در محصول بام خود قالب زیرساخت ارائه می‌کند، اما بانک نباید به تنهایی ارائه‌کننده این خدمت باشد، چرا که اگر قرار باشد همه بانک‌ها چنین رویه‌ای را در پیش گیرند، کسب و کارها ناچار می‌شوند سیستم مورد نظر را برای هر بانک به صورت جدگانه پیاده‌سازی کنند.

اهمیت تجربه کاربری
عبادی در پاسخ به این پرسش که چرا در فاصله ۲ ساله صدور مجوز برداشت مستقیم از سوی بانک مرکزی، این خدمت انگونه که باید گسترش نیافته است، گفت: برداشت مستقیم برای بانک‌ها جذاب است اما تاکنون تجربه کاربری خوبی برای آن وجود نداشت و کسب و کارها باید سیستم پیچیده‌ای را پیاده‌سازی می‌کردند.

او توضیح داد: بانک‌ها و شرکت‌های دیگری که خدمت برداشت مستقیم را ارائه کرده‌اند، در واقع زیرساخت آن را در اختیار کسب و کارها قرار می‌دهند. اگر شرکت‌ها بخواهند از این زیرساخت بهره بگیرند، باید برای آن سیستمی به منظور نظارت بر حسابداری مشترکان، حساب و کتاب مالی و مدیریت اشتراک، طراحی کنند.

عبادی افزود: این موضوع هم زمان‌بر است و هم اینکه تمرکز شرکت‌هایی که می‌خواهند وارد این حوزه شوند، روی مسائل دیگری قرار دارد و کار آنها حسابداری نیست. استفاده از خدمت وندار به طراحی این سیستم نیاز ندارد و همه امور مالی توسط تیم ما انجام می‌شود.

بازار هدف؛ کسب و کارهای اشتراکی
این فعال حوزه فین‌تک، در مورد میزان استقبال شرکت‌ها از خدمت برداشت مستقیم نیز گفت: کسب و کارهای اشتراک‌محور به این سرویس نیاز داشتند و جای خالی آن را احساس می‌کردند.

او توضیح داد: کسب و کارهایی که کاربران آنها پرداخت الکترونیکی دارند می‌توانند از این خدمت استفاده کنند؛ برای مثال پرداخت هزینه‌های اشتراک به پلتفرم‌های تماشای آنلاین فیلم یا شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات اینترنتی، بازار هدف سرویس برداشت مستقیم هستند.

عبادی بیان کرد: وندار نیز در گام نخست سراغ کسب و کارهای بزرگی مانند نماوا و فیلیمو رفته که قرارداد با آنها منعقد و پیاده‌سازی‌ها فنی نیز انجام شده است. مراحل اجرایی آن نیز به زودی آغاز می‌شود.

مدیرعامل وندار گفت: روی زیرساخت برداشت مستقیم، ارائه خدمات مختلفی از جمله پرداخت قبوض امکان‌پذیر است اما وندار در گام نخست تمرکز خود را روی حق اشتراک گذاشته است. در واقع بازار هدف این مجموعه کسب و کارهای نوین هستند و به سراغ مجموعه‌های سنتی چون شرکت‌های آب، برق و گاز و مخابرات نرفته‌اند. البته این خدمت را در مورد قبوض، اپ‌هایی مانند آپ و همراه کارت ارائه می‌کنند.

عدم استقبال فین‌تک‌ها از خدمت برداشت مستقیم
فرهاد اینالوئی، معاون فناوری اطلاعات بانک ایران‌زمین اما تاکید کرد که فین‌تک‌ها آنگونه که باید از خدمت برداشت مستقیم استقبال نکرده‌اند.

او به تجارت‌نیوز گفت: بانک ایران‌زمین خدمت برداشت مستقیم را به کاربران نهایی ارائه نمی‌کند و در واقع آن را در اختیار فین‌تک‌هایی قرار می‌دهد که می‌خواهند در این حوزه فعالیت کنند.

اینالوئی توضیح داد: در واقع این بانک، خدمت برداشت مستقیم را در بستر بانکداری باز ارائه کرده است اما متاسفانه هنوز فین‌تک‌ها آشنایی چندانی با این سرویس ندارند و آنگونه که باید از آن استقبال نکرده‌اند.

به گفته او، زیرساخت برداشت مستقیم این بانک، اکنون در بستر بوم ایران‌زمین و پلتفرم فرابوم ارائه شده است و فین‌تک‌ها می‌توانند از آن استفاده کنند.

دانانیوز: معاون فناوری اطلاعات بانک ایران‌زمین افزود: یکی از استارتاپ‌هایی که اکنون از این خدمت استفاده می‌کند ایزی‌پی است که از آن در حوزه پرداخت عوارض بزرگراهی بهره می‌گیرد. در واقع زمانی که کاربران از باجه‌های عوارضی عبور می‌کنند، هزینه لازم به صورت خودکار از حساب آنها کسر می‌شود.

به گفته اینالویی، بانک ایران‌زمین تمرکز خود را بر ارائه خدمت به فین‌تک‌هایی گذاشته است که می‌خواهند در حوزه پرداخت دوره‌ای قبوض فعالیت کنند. سارا اسلامی